دستگاه فیزآری سه بعدی OMNISCAN X3، یک دستگاه بازرسی غیرمخرب عیب یاب التراسونیک است که با استفاده از تکنولوژی فراصوتی، قابلیت بررسی دقیق قطعات صنعتی را داراست. این دستگاه با ارسال امواج فراصوتی با فرکانس بالا به قطعات، توانایی تشخیص خطاها، شکستگی ها، ترک ها و نقص های موجود در قطعات را دارد.
در واقع، OmniScan X3 به عنوان یک ابزار بازرسی غیرمخرب، به صورت کاملاً غیرمخرب قابلیت بررسی و تشخیص مشکلات داخلی قطعات صنعتی را فراهم می کند.
یکی از مزایای بارز دستگاه OmniScan X3، دقت و کنترل بالای آن است. با استفاده از سنسورهایی که در دستگاه قرار دارند، بازتاب امواج فراصوتی از قطعات اندازه گیری می شود و سپس با استفاده از نرم افزارهای پردازش تصویر، تصاویر با کیفیت بالا از داخل قطعات به دست می آیند.
این تصاویر بسیار دقیق و با کیفیت بالا هستند و توسط آن ها می توان مشکلات داخلی قطعات را به طور دقیق تشخیص داد. همچنین دستگاه OmniScan X3 دارای رابط کاربری کاربرپسند است که این امکان را به کاربر می دهد تا به راحتی تصاویر به دست آمده را بررسی کند و اطلاعات مربوط به مشکلات قطعات را به سادگی دریافت کند.
دستگاه فیزآری سه بعدی OMNISCAN X3 با امکانات سخت افزاری و نرم افزاری پیشرفته طراحی شده است تا نیازهای کاربران حرفه ای NDT را برطرف سازد. جدول زیر برخی از مشخصات فنی مهم این دستگاه را نشان می دهد:
| ویژگی | توضیحات |
| نوع تکنولوژی | فیزآری (Phased Array Ultrasonic Testing) سه بعدی |
| کانال ها | قابلیت پشتیبانی از 16 تا 64 کانال بسته به مدل |
| نمایشگر | صفحه نمایش لمسی 10.4 اینچ با وضوح بالا |
| نرم افزار | تحلیل سه بعدی، ترسیم نقشه C-Scan و D-Scan |
| محدوده فرکانسی | 0.5 تا 20 مگاهرتز |
| قابلیت پراب | پشتیبانی از پراب های فیزآری و TOFD |
| ذخیره سازی | حافظه داخلی و قابلیت اتصال USB و شبکه |
| استانداردها | مطابق با ASME، EN، ASTM برای تست های NDT |
| منبع تغذیه | باتری قابل شارژ با طول عمر بالا |
| قابلیت حمل | طراحی پرتابل برای استفاده در سایت های صنعتی |
این ویژگی ها نشان می دهد که OMNISCAN X3 به عنوان یکی از پیشرفته ترین دستگاه های فیزآری، برای پروژه های حساس و بزرگ طراحی شده است.

دستگاه OMNISCAN X3 با ایجاد تصویر سه بعدی دقیق از داخل قطعات، امکان شناسایی ریزترین عیوب داخلی و سطحی را فراهم می کند. دقت بالا، سرعت پردازش زیاد و قابلیت تحلیل پیشرفته، آن را به یکی از قدرتمندترین ابزارهای تست غیرمخرب تبدیل کرده است. برخی از مهم ترین کاربردهای این دستگاه عبارتند از:
دستگاه OMNISCAN X3 به عنوان یکی از پیشرفته ترین تجهیزات بازرسی سه بعدی، توانایی شناسایی دقیق عیوب جوش را دارد. این سیستم با استفاده از فناوری فیزآری سه بعدی (3D Phased Array) می تواند ترک ها، تخلخل ها، عدم ذوب، عدم نفوذ و سایر ناپیوستگی های موجود در جوش را به صورت سه بعدی تصویرسازی کند.
این قابلیت باعث می شود اپراتور نه تنها وجود عیب، بلکه موقعیت دقیق، حجم و عمق آن را نیز مشاهده کند. این ویژگی در خطوط لوله، مخازن تحت فشار و سازه هایی که کیفیت جوش در آن ها حیاتی است، اهمیت بسیار بالایی دارد.
در صنایع تولیدی، کیفیت مواد اولیه و قطعات حساس نقش مهمی در عملکرد و ایمنی محصول نهایی دارد. OMNISCAN X3 امکان اسکن دقیق ورق ها، پروفیل ها و قطعات مختلف صنعتی را فراهم می کند تا هرگونه عیب داخلی، لایه لایه شدن، ترک یا ناپیوستگی های احتمالی شناسایی شود.
این دستگاه با دقت بالا، نواقص را در لحظه نمایش می دهد و به تولیدکنندگان کمک می کند تا از ورود مواد نامرغوب به چرخه تولید جلوگیری کنند. این ویژگی موجب صرفه جویی در هزینه ها و افزایش کیفیت نهایی محصولات می شود.
در این صنایع، کوچک ترین عیب در خطوط انتقال، مخازن فشار قوی یا تجهیزات پالایشگاهی می تواند منجر به نشتی، انفجار یا توقف تولید شود. OMNISCAN X3 به دلیل دقت بسیار بالا و قابلیت ارائه تصویر سه بعدی، برای تست دوره ای و پایش سلامت تجهیزات حیاتی استفاده می شود.
این دستگاه قادر است عیوب بسیار ریز را در مرحله اولیه تشخیص دهد و از وقوع حوادث بزرگ جلوگیری کند. همچنین امکان استفاده در محیط های صنعتی و شرایط دشوار آن را به گزینه ای ایده آل برای بازرسی میدانی تبدیل کرده است.
تجهیزات نیروگاهی مانند توربین ها، بویلرها، ژنراتورها و قطعات تحت فشار نیازمند بازرسی بسیار دقیق هستند، زیرا عملکرد نادرست هر بخش می تواند خسارات سنگین و وقفه های طولانی مدت ایجاد کند.
تجهیزات عیب یاب فیز اری با فناوری پیشرفته فیزآری سه بعدی، این امکان را فراهم می کند که عیوب داخلی قطعات بزرگ و ضخیم نیز با دقت بالا شناسایی شوند. این دستگاه برای برنامه های نگهداری پیشگیرانه (PM) و افزایش طول عمر تجهیزات نقش بسیار مهمی ایفا می کند.
در هوافضا و خودروسازی، قطعات باید تحت سخت گیرانه ترین استانداردهای ایمنی تولید و کنترل شوند. OMNISCAN X3 قادر است پره های موتور، قطعات بدنه، سیستم تعلیق و اجزای ایمنی را با دقت میکرونی بررسی کند.
توانایی ارائه تصویر سه بعدی باعث می شود کوچک ترین نقص در ساختار داخلی قطعات شناسایی شود. این ویژگی برای جلوگیری از شکست قطعات حیاتی، تضمین ایمنی و افزایش اطمینان در طراحی و تولید اهمیت بالایی دارد.
پل ها، دکل ها و سازه های فلزی به صورت مداوم تحت تنش، خوردگی و بارهای متغیر قرار دارند. OMNISCAN X3 با قابلیت تصویربرداری حجمی سه بعدی، امکان پایش سلامت سازه ای این اجزا را فراهم می کند.
این دستگاه می تواند ترک های پنهان، عیوب تنشی، فرسودگی و ناپیوستگی های داخلی را در مراحل اولیه شناسایی کند. با استفاده از این اطلاعات، مهندسین می توانند از بروز خرابی های ناگهانی جلوگیری کرده و اقدامات تقویتی مورد نیاز را در زمان مناسب انجام دهند.

قیمت دستگاه عیب یاب التراسونیک فیزآری تحت تأثیر چند عامل مهم تعیین می شود و معمولاً از محدوده ی تجهیزات ساده تر تا مدل های پیشرفته تر صنعتی متغیر است.
این نوع دستگاه ها به دلیل بهره مندی از تکنولوژی Phased Array (فیزآری)، امکان بازرسی دقیق، تصویربرداری سه بعدی، ثبت و تحلیل داده های پیچیده را فراهم می کنند؛ بنابراین نسبت به دستگاه های معمولی، قیمت بالاتری دارند.
عواملی مانند دقت اندازه گیری، تعداد کانال های فیزآری، کیفیت و برند سازنده، امکانات نرم افزاری، نوع پراب ها، و قابلیت های تحلیلی از اصلی ترین مواردی هستند که بر قیمت نهایی دستگاه تأثیر می گذارند.
علاوه بر مشخصات فنی، خدمات پس از فروش، گارانتی، آموزش کار با دستگاه و تأمین قطعات یدکی نیز در تعیین قیمت دستگاه های عیب یاب التراسونیک فیزآری اهمیت دارد.
از آنجا که این تجهیزات در صنایع حساس مانند نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاه ها، هوافضا و ساخت وساز به کار می روند، خریداران معمولاً در کنار قیمت، به ارزش طولانی مدت، پشتیبانی فنی و دقت عملکرد توجه ویژه دارند تا بهترین تعادل میان هزینه و کارایی را انتخاب کنند.
استفاده از عیب یاب Phased Array نیازمند دانش فنی و تسلط بر تکنولوژی اولتراسونیک چندکاناله است، اما با رعایت اصول صحیح می توان حداکثر بهره وری را از این ابزار داشت.
ابتدا باید پروب (transducer) را تنظیم کرد؛ پروب شامل چندین کریستال فعال است که امواج را با زاویه های مختلف ارسال می کنند و انتخاب آن بسته به ضخامت، جنس قطعه و نوع عیب مورد انتظار انجام می شود. سپس دستگاه کالیبره می شود؛ با استفاده از بلوک های مرجع استاندارد، فاصله، زاویه و حساسیت دستگاه تنظیم می شود و پارامترهایی مانند سرعت صوت در ماده، ضخامت نمونه و سطح نویز محیط بررسی می شوند.
پس از آن، قطعه مورد نظر اسکن می شود؛ اپراتور پروب را با استفاده از ژل یا روغن اولتراسونیک روی سطح قرار می دهد و حرکت دستی یا خودکار پروب موجب ارسال امواج و دریافت بازتاب ها می شود.
در نهایت، داده ها تحلیل می شوند؛ تصویر نمایش داده شده روی مانیتور به صورت A-Scan، B-Scan یا S-Scan ارائه می شود و نقاط بازتاب امواج، شدت سیگنال و موقعیت دقیق عیوب قابل تشخیص هستند.
نکات مهم در هنگام استفاده:
عیب یاب phased array این امکان را می دهد که اپراتور زاویه پرتاب امواج را به صورت الکترونیکی تغییر داده و چند ناحیه را به طور همزمان بررسی کند؛ این مزیت، دقت و پوشش بازرسی را به طرز چشمگیری افزایش می دهد.

با وجود تمام مزایا، تست التراسونیک آرایه فازی (PAUT) نیز محدودیت ها و معایبی دارد که باید در نظر گرفته شود. یکی از معایب اصلی، هزینه بالای تجهیزات است. دستگاه های PAUT نسبت به UT سنتی بسیار گران تر هستند و نیاز به سرمایه گذاری اولیه بیشتری دارند.
همچنین، نیاز به اپراتور متخصص یکی دیگر از چالش هاست. کار با این دستگاه ها نیازمند آموزش تخصصی و تجربه کافی است تا نتایج به درستی تفسیر شوند.
از دیگر محدودیت ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
با این حال، در پروژه های حیاتی که دقت و ایمنی در اولویت است، این معایب در مقابل مزایا چندان برجسته نیستند.
روش UT سنتی یا التراسونیک کلاسیک، سال هاست که در صنایع برای شناسایی عیوب داخلی استفاده می شود. در این روش، یک پراب اولتراسونیک در زاویه مشخص روی سطح قطعه قرار می گیرد و امواج صوتی به داخل ماده ارسال می شوند. بازتاب این امواج از عیوب یا مرزها، اطلاعات لازم را فراهم می کند.
اما در PAUT، به جای یک پراب ساده، از آرایه ای از المان های کوچک (Phased Array Transducer) استفاده می شود. این آرایه ها می توانند پرتوهای صوتی را به صورت الکترونیکی کنترل کنند، زاویه تابش را تغییر دهند و عمق های مختلف را به طور همزمان بررسی کنند.
جدول زیر مقایسه ای میان UT سنتی و PAUT ارائه می دهد:
| ویژگی | UT سنتی | PAUT |
| دقت | متوسط | بسیار بالا |
| سرعت بازرسی | پایین تر | بسیار سریع تر |
| تصویرسازی | محدود به A-Scan | امکان C-Scan و D-Scan |
| انعطاف پذیری | محدود | بالا (قابلیت تغییر زاویه پرتو) |
| مستندسازی | محدود | دیجیتال و جامع |
| کاربرد در قطعات پیچیده | دشوار | بسیار مناسب |
همان طور که مشخص است، PAUT یک نسل پیشرفته تر و کارآمدتر از UT محسوب می شود که به ویژه برای پروژه های حساس، گزینه ای بی رقیب است.
سخن پایانی
دستگاه فیزآری سه بعدی OMNISCAN X3 به عنوان یکی از پیشرفته ترین تجهیزات تست غیرمخرب در دنیا، توانسته تحولی بزرگ در صنعت NDT ایجاد کند. قابلیت ارائه تصاویر سه بعدی، دقت فوق العاده در تشخیص عیوب و طراحی پرتابل این دستگاه، آن را به ابزاری بی رقیب در صنایع حساس تبدیل کرده است.
استفاده از OMNISCAN X3 نه تنها کیفیت و ایمنی تجهیزات را افزایش می دهد، بلکه با کاهش هزینه های تعمیرات و توقف خطوط تولید، بهره وری سازمان ها را به شکل چشمگیری بهبود می بخشد. انتخاب مدل مناسب از این سری، گامی مهم در ارتقای سطح بازرسی و کنترل کیفیت صنایع خواهد بود.